-
Klinik Metot Nedir?

Klinik Metot Nedir?

Etnolojik olarak klinik, “hastanın yatağında yapılan şey” anlamına geliyorsa da psikolojide, uygulama bakımından, tıpta olduğu gibi bu terimle belge niteliğinde olmayan yöntemlerle kuşatılmaksızın (testler gibi) bir süjenin gözleminin tatbikatından ibaret olan metot belirtilir. Daniel Lagache’ın iyice belirlediği bir duruma parmak basarak denebilir ki: “Kendine has perspektifi içinde, tavrı hareketi mütalaa etmek; maruz bırakıldıkları bir durum (situation) ile tamamlanmış, müşahhas bir varlığın tepki gösterme ve var olma tarzlarını mümkün olduğu kadar doğru olarak çıkarıp ortaya koymak. […]

Fenomenolojik Metot Nedir?

Fenomenolojik Metot Nedir?

Alman dilinin konuşulduğu memleketlerde çok defa, kavrayış psikolojisi (Psychologie comprehensive- Verstehende Psyclıologie) adı altında, ilk defa filozof Dilthe tarafından “Mizacı açıklarız, ruh hayatını anlarız” formülünde açıklanmış prensibe dayalı doktrinlerin bir bütünü belirtilir. Patolojik psikolojide Jasper tarafından, sosyolojide Scheler ve Max Weber tarafından kullanılmış olan bu metot Hüsserl’in fenomenolojisi şekli altında yeni bir hamle kazanmıştır. Fenomenolojik, metot ancak özel hallere uygulanabildiği ölçüde kliniktir. O, “saf ve yalın bir ruh”la “eşyanın bizzat kendine” dönüşünün ve Bergson’un ani sezgisini […]

Psikanalitik Metot Nedir?

Psikanalitik Metot Nedir?

Psikanalitik metodu, klinik metoda sıkı surette bağlamak isteyen bir eğilim vardır. Gerçekte, psikanalitik metot ancak klinik bir durumda kullanılır. Psikanalitik metodu, psikanalitik doktrinden ayırmak gerekir. Birincisi, tüm araştırma teknikleri ve muhtemel psikolojik tedavi demektir. İkincisi ise, bu metotla elde edilmiş olan fakat deney metodu ile olduğu gibi, diğer yaklaşımlarla da araştırmaya elverişli incelemelerden oluşmuştur. Psikanalitik metot, klasik iç gözlemden farklıdır. Bu metot şu noktaya dikkati çeker: fenomenler, tüm psişik hayatın ancak belirli bir kısmını bir […]

Testler Metotu Nedir?

Testler Metodu Nedir?

Bir ilmin gayelerinden biri, tetkik ettiği fenomenleri ölçüye vurmak; kanunların açıklanmasında kullanılması gayet kolay olan olayları sayıca sınıflama şeklinde, sayısal bir gözleme yetenekli olmaktır. Psikolojik yöntemlerin kantitatif bir tasvirine ulaşan tüm yöntemlere psikometrik metot adı verilir. Psikometrik metot, deney metodu çerçevesi içinde çok genel bir kullanıştır. Amaçları içinde en sınırlı olan metot, testler metodudur. Her ne kadar pratikte iki ifade genel olarak aynı anlamda alınmış olsa bile testler metodu deney metodunun ancak bir kısmıdır. Bir […]

Deney Metodu Nedir?

Deney Metodu Nedir?

Psikoloji tamamen deneysel bir ilim değildir, ister davranışların gözlemi, ister iç gözlem bahis konusu olsun, bir yönüyle o, bir gözlem metodu olarak kalır. Claude Bemard’ın tıp için belirlediği yolun kullanılması mümkün olduğu zaman psikoloji deneysel bir ilimdir. Bir nazariyenin ileri sürülmesi, sonra tahrik edilmiş veya tedai edilmiş olayların gözlenmesiyle bu nazariyenin tahkik edilmesi. Bütün ilimler, basit gözleme ayrılmış bir saha devam etse bile, bunun aleyhine olarak deney sahasının gittikçe genişlediğini görmüşlerdir. Psikolojinin bu konuda gelişmesi […]

İç Gözlem Nedir

İç Gözlem Nedir? İç Gözleme Yapılan İtirazlar Nelerdir?

İç Gözlem Nedir? Belli bir perspektifte, psikolojide iki cereyan birbirine karşı çıkmaktadır. Birincisi, en eski ve uzun zaman tek olanı William James’in formülünde ifadesini bulmuştur. James psikolojiyi “Şuur hallerini şuur halleri olduğuna göre izah ve tasvir etme” şeklinde tanımlıyordu. Mademki psişik yaşantının, bizzat kendimizden başka şahidi yoktur. O halde onu gözlemeye imkân verecek tek metot iç gözlemdir. Bu “ilk şahsa ait psikoloji” ye karşı çıkan bir cereyan vardır. Bu cereyan, en müfrit ifadeleri içinde Watson’u, […]

Gözlemin Ortaya Çıkardığı Problemler

Psikolojide Gözlemin Ortaya Çıkardığı Problemler Nelerdir?

Claude Bernard’a göre deneysel ilimlerde muhakemenin temel yönü, deneyle araştırılması gereken hipotezleri ayırmak için, gözlemle bilinen olaylardan başlamaktan ibarettir. O halde, bizzat bu deney tahrik edilmiş veya tedai edilmiş diğer hadiselere başvurmaktan başka bir şey değildir ve neticede onun da gözlenmesi gerekir. Böylece gözlem; psikolojik araştırmanın birbirini takip eden mcrhalelerinde işe karışacaktır. Bilimsel gözlemin esas zorluğu ve özellikle psikolojik olanınki, gözlenmiş olan fenomenlerin seçimine bağlıdır. Biz fenomenleri kendi bütünlükleri içinde idrak edemeyiz, daima sağlam bir […]

Tek yumurta ikizleri

Kalıtım ve Çevrenin Psikolojik Süreçlere ve Davranışlara Etkisi

Kalıtımın ve çevresel faktörlerin davranışlar üzerindeki etkisi psikolojide merak edilen ve araştırılan bir konudur. Edinilmiş Donanım Edinilmiş donanım olarak adlandırılan çevre, organizmanın ilişki kurduğu varlıklar ve ortamın tümüdür. Organizma bu çevre içinde doğar, büyür; çevreden aldığı etkilere tepki göstererek varlığını sürdürür. Doğum öncesi çevre, insanın anne karnında geçirdiği yaklaşık dokuz ay on günlük süreyi kapsar. Yaşanılan bölge, şehir, iklim koşulları, ev, okul ve gidilen diğer mekânların dekorasyonu, bu ortamlardaki renk, ışık, basınç gibi özellikler fiziksel […]

DNA'nın yapısı

Psikolojik Süreçlerin ve Davranışların Genlerle İlişkisi

DNA’nın her basamağı nükleotit denilen organik yapılardan oluşur. Bu nükleotitlerin farklı sayı ve sırada dizilimi farklı fiziksel, duygusal, bilişsel ve davranışsal özelliklerin oluşumuna etki eder. Uygun nükleotitler bir araya gelerek kendi etrafında dönüp bükülmüş bir merdiveni andıran ikili sarmal yapıyı oluşturur. Bu sarmal yapılar birleşerek kromozomları meydana getirir. Kromozomlar ise bireyin benzersiz genetik şifresini belirler. Genetik bilimi canlılardaki çeşitlilik ve kalıtımı inceleyen bilimdir. Epigenetik ise genlerin ne zaman, nerede ve ne kadar çalışacağını araştırır. Doku […]

Psikolojinin Temel Süreçleri

Davranışın Oluşum Süreci ve Örnekler

Davranışın oluşum süreci hakkında bilgi vermeden önce davranışın ne demek olduğunu belirtelim. Davranış, organizmanın içsel ve dışsal uyaranlara karşı gösterdiği her türlü tepkidir. Canlılık özelliği gösteren tüm varlıklara organizma denir. İnsan, hayvan ve bitki birer organizmadır. Psikolojinin temel amacı insanı incelemektir. İç ve dış çevreden gelerek duyu organlarını harekete geçiren her türlü etkiye uyarıcı denir. Davranış Nasıl Ortaya Çıkar? Susama, acıkma, üşüme gibi uyarıcılar içten gelen; ışık, ses, koku gibi uyarıcılar ise dıştan gelen uyarıcılardır. İçten […]


Copyright - 2018- Psikoloji Bilimi